EenVandaag (2016)

  • 20 april 2016, 18:15 - 18:45 uur
  • NPO 1
Kijk nu

ACTUALITEITEN Nieuws en achtergronden uit binnen- en buitenland. Via het EenVandaag Opiniepanel kunnen 50.000 leden hun stem laten horen en reageren op actuele thema's. De presentatie is in handen van Bas van Werven, Pieter Jan Hagens en Suzanne Bosman. Een journalistiek platform op televisie, radio en internet.

Met deze uitzending:

*Zelfstandige killerrobot is dichterbij dan we denken

De Campaign to Stop Killer Robots doet Nederland aan. Nobelprijswinnares Jody Williams en Robotica-expert Noel Sharky zijn op uitnodiging van vredesorganisatie Pax in Nederland.

Ze waarschuwen met de campagne: robots die helemaal autonoom, zonder enige tussenkomst van een mens oorlogshandelingen kunnen uitvoeren zijn geen ver van ons bed show meer. De technieken zijn inmiddels zo ver dat dergelijke killer robots er over een paar jaar kunnen zijn. En daarom is een internationaal verbod dringend nodig vinden zij.

De Nederlandse overheid ziet het gevaar nog niet zo. Het kabinet schreef begin maart nog dat dergelijke wapens er de komende tien jaar nog niet zullen zijn. Dus nu al over een verbod praten is wat de politiek betreft voorbarig. Kortzichtig, vindt de Campaign To Stop Killer Robots: zij willen dat de wetgever een keer vooruitloopt op de ontwikkelingen in plaats van erachteraan.

De kwestie legt een aantal ethische kwesties bloot: is er een mens voor nodig om een mens te doden? En de ontwikkeling van kunstmatige intelligente, de techniek waarop de killer robots werken wordt ook gebruikt voor de zelfrijdende auto. Waar ligt de grens tussen wat schadelijk is en wat ons vooruit brengt?

We spreken erover met Jody Williams, in 1997 won ze de Nobelprijs voor de Vrede met haar International Campaign to Ban Landmines. Daarnaast Noel Sharky, Professor Artificial Intelligence en Robotica aan de Universiteit van Sheffield en wetenschapsjournalist Bennie Mols.

*Oneerlijke concurrentie door Van Gogh Museum?

Kamerlid Kees Verhoeven (D66) vindt dat de toezichthouder ACM moet onderzoeken of er sprake is van oneerlijke concurrentie bij het Van Gogh Museum. Aanleiding is de aankondiging van het museum dat ze een consultancytak hebben opgericht. Zelfstandige ondernemers maken zich zorgen nu een machtig museum dat miljoenen aan subsidies ontvangt de particuliere markt opgaat. Regels zijn er niet.

Het Van Gogh museum gaat commercieel. Bedrijven, beleggers en particuliere kunstverzamelaars kunnen medewerkers van het museum inhuren voor uiteenlopend advies. Wil je een schilderij laten restaureren of leren hoe je als verzamelaar je werk tentoonstelt, dan kun je tegen betaling terecht bij het prestigieuze museum. En ook als je advies wil over klimaatbeheersing of beveiliging van je werken dan kun je aankloppen bij Van Gogh Professional Services.

Zorgen ondernemers
Kamerlid Kees Verhoeven (D66) begrijpt dat ondernemers zich zorgen maken over de plannen van het Van Gogh museum. ,,Het gevaar is dat ondernemers denken, ik moet keihard werken om met mijn activiteit een boterham te verdienen. En die zien dat er een partij komt die toch een paar miljoen overheidssubsidie per jaar ontvangt en die gaat precies hetzelfde doen.”

Meer eigen inkomsten door 'vermarkten' kennis
Het museum gaat zijn kennis vermarkten om meer eigen inkomsten binnen te krijgen. Adriaan Dönszelmann, zakelijk directeur van het Van Gogh museum, vindt dat het museum nu teveel leunt op de opbrengsten uit kaartverkoop en de museumwinkel. ,,Wij zijn op dit moment heel erg afhankelijk van mensen die hier naar toe komen en dat maakt ons kwetsbaar.” Ruim 80% van de bezoekers zijn toeristen, dus na een natuurramp, zoals de vulkaanuitbarsting in IJsland in 2010, merkt het museum meteen dat de inkomsten dalen.

Dubbel signaal overheid
Culturele instellingen worden gedwongen om op zoek te gaan naar nieuwe inkomsten bronnen. In 2011 kondigde Halbe Zijlstra, de toenmalige staatssecretaris van cultuur, een jaarlijkse bezuiniging van subsidies aan van 200 miljoen euro, oftewel 23% van het budget. Kees Verhoeven: ,,De overheid heeft een dubbel signaal afgegeven. VVD en PvdA hebben de afgelopen jaren gezegd, musea, omroepen, ga je eigen geld verdienen. Dat doen ze nu, ze gaan ondernemer spelen met subsidiegeld, maar dan krijg je dus dit soort bewegingen.”

Gesubsidieerd werken onder de marktprijs
Dat het fout kan gaan wijst een zaak in Limburg uit. Daar concurreert het gesubsidieerde vlaggenschip van restaurerend Nederland, de Stichting Restauratie Atelier Limburg (SRAL), met lokale restaurateurs. Eind vorig jaar schreef de belangenbehartigers van restaurateurs (ARA) een brandbrief aan de subsidiegever, de provincie Limburg. ,,De subsidie zet het SRAL naar believen in om door het hele land 'goedkoop' werk binnen te halen ten kosten van vele zelfstandige collegae onder ons’’, staat in een begeleidende mail aan de leden. Het atelier, een gerenomeerde instelling die werkte aan restauraties in het Rijksmuseum en Huis ten Bosch, werkte onder de marktprijs. Het College van de provincie Limburg heeft inmiddels toegezegd om de subsidie per 1 januari 2017 top te zetten.

Oneerlijke concurrentie?
Het Van Gogh krijgt 8 miljoen subsidie per jaar. Regels zijn er op dit moment niet voor gesubsidieerde culturele instellingen die commerciële diensten leveren. Die zijn er wel voor overheidsbedrijven. De Wet Markt en Overheid beschermt ondernemers tegen oneerlijke concurrentie. Kees Verhoeven (D66) vindt daarom dat de toezichthouder ACM nu ook eens moet kijken naar de kunst & cultuurhoek: ,,De toezichthouder moet onderzoeken of er sprake is van steeds meer oneerlijke concurrentie doordat door de overheid gesubsidieerde organisaties de markt opgaan met precies dezelfde activiteiten als bedrijven die die subsidie niet krijgen. We moeten kijken of dit niet teveel de verkeerde kant opgaat door het beleid van de afgelopen jaren.”



*Rekenkamer: Aanpak laaggeletterdheid onvoldoende

De aanpak die de rijksoverheid hanteert om laaggeletterdheid onder volwassenen te verminderen past onvoldoende bij de omvang van het probleem. Dat zegt de Rekenkamer in EenVandaag op basis van een rapport dat ze vandaag uitgeeft.

Zo ziet de minister van Onderwijs zegt dat het om 1,3 miljoen mensen gaat, maar volgens de Algemene Rekenkamer gaat het om 2,5 miljoen. De doelen van het kabinet zijn alleen gericht op taal, bescheiden en niet gericht op ‘geletterd worden’. Het is onduidelijk wat het rijksbeleid bijdraagt aan een afname van het aantal laaggeletterden.

In de praktijk zijn er wachtlijsten, er zijn verschillende doelgroepen die niet worden bereikt. Er zijn geen doelen gesteld, en ouderen die nog willen aanhaken vallen buiten de boot.


  • Bijzonderheden: Teletekst ondertiteld

Reageren op dit artikel