Melvin B. Tolson was een veelzijdig man. Hij schreef onder meer poëzie, toneelstukken en columns, doceerde aan universiteiten en was een tijdlang burgemeester van Langston, Oklahoma. In 1947 riep Liberia hem uit tot dichter des vaderlands. In de jaren 30 doceerde hij Engels aan Wiley College, een universiteit met vooral Afro-Amerikaanse studenten. Hij leidde daar ook het debatteam. The Great Debaters speelt zich af in het jaar dat dat debatteam onder leiding van Tolson (Denzel Washington, die de film ook regisseerde) debat na debat wint.

The Great Debaters

Uiteindelijk nemen de Afro-Amerikaanse debaters het in The Great Debaters op tegen Harvard, de nationale debatkampioen. Washington bouwt dat verhaal op als een sportfilm, waarin alles samenkomt in de glorieuze laatste wedstrijd. Het is de weg ernaartoe, waarin Tolson en zijn studenten om moeten gaan met racisme, seksisme en gevaarlijke situaties, die deze film onderscheidt.

Denzel Washington

Denzel Washington was erg betrokken bij de productie van The Great Debaters. Naast het spelen van de hoofdrol, nam hij ook plaats op de regiestoel. Daarnaast besloot hij zijn portemonnee te trekken en 1 miljoen dollar te doneren aan Wiley College, waardoor zij voor het eerst in jaren weer een debatteam in ere konden herstellen.